Gewoon barbarakruid
Algemeen
Winterkers, ook wel barbarakruid of landkers genoemd, heeft een pittige tuinkerssmaak. Is net als veldsla en winterpostelein vorstbestendig. In augustus-september zaaien. [1]
Het gewoon barbarakruid (Barbarea vulgaris) is een plant uit de kruisbloemenfamilie (Cruciferae oftewel Brassicaceae). De plant is vernoemd naar Barbara van Nicomedië. De soort groeit het liefst op zonnige tot licht beschaduwde, open plaatsen op vochtige, matig voedselrijke tot voedselrijke grond zoals in bermen, langs oevers, in heggen, in de duinen, in grasland en langs spoorwegen. De plant is in Nederland vrij algemeen. De bladeren zijn eetbaar en bevatten vitamine C. De tweejarige plant wordt 20-90 cm hoog. De gesteelde wortelbladeren hebben aan beide kanten twee tot vijf eivormige tot langwerpige blaadjes en een groot, rondachtig topblaadje. De bovenste stengelbladeren zijn niet gesteeld. Deze zijn bochtig ingesneden en hebben geen of een paar zijslippen. [2]
Vroeg barbarakruid (Barbarea verna) lijkt in een aantal kenmerken op zowel Gewoon als Bitter barbarakruid en wordt ook vaak verward met een van deze beide soorten. [3]
De bladeren die langs de stengel staan zijn donkergroen en hebben geen steel. Dit zijn belangrijke kenmerken, omdat ze zich hiermee onderscheiden van een groot aantal familieleden, dat sprekend op deze soort lijkt. [4]
De bladeren van Barbarakruid zijn eetbaar en smaken net als kool. De reden daarvoor is eenvoudig : Kool en Barbarakruid zijn verwant. Daardoor heet Barbarakruid ook last van dezelfde parasieten als kool - en dat zijn er erg veel - de koolvlieg voorop. [5]
De bloeitijd is in april, mei en juni. [6]
Teelt
Om het plantje in de tuin te kweken (zaad verkrijgbaar bij De Bolster, zoek op 'winterkers'), is het belangrijk te weten dat de plant een vochthoudende bodem vraagt, die zeker niet overbemest is, en een plekje in de zon of de halfschaduw. Op te droge grond gaat de smaak (te) scherp worden. Wanneer de plant in bloei komt, wordt de smaak van het blad eerder onaangenaam. Je kan het jonge blad oogsten, maar zorg dat je de groeipunt van de wortelrozet niet wegsnijdt, want dan sterft de plant af. [7]
Standplaats: zon, halfschaduw, schaduw [7]
Zaaien
Barbarakruid groeit ook op beschaduwde plaatsen. Zaai het op het einde van de lente. [5]
De zaden kiemen onregelmatig en vaak over een lange periode. Bij slechte kieming kan een periode van kou (temperatuur onder 5°Celsius) er voor zorgen dat de zaden alsnog kiemen. Dit is een soort waarbij geduld vereist is en waarvan het zaaisel zeker niet te vroeg moet worden weggedaan. [8]
Ter plekke zaaien van half april tot begin september [9]
Zaaien van begin maart tot eind juli [10]
Oogst
De bladeren worden in het voorjaar in salades gegeten. Het hangt van de grondsoort af hoe ze smaken, soms kan de smaak van de bladeren behoorlijk pittig zijn. Na het bloeien krijgt het blad een nare smaak. [5]
De jonge bladeren worden gekookt als spinazie of worden fijngehakt aan salades toegevoegd. De oudere bladeren worden gebruikt als een kruid, maar zijn erg sterk van smaak. Daarom worden ze eerst even gekookt om de sterkte eraf te halen. De bladeren zijn het hele jaar te verzamelen. Jonge bloemstengels kunnen voordat de bloemen uit zijn gekomen worden verzameld. [6]
Pluk de bladeren van april - oktober [1]
Oogst de bladeren van begin juni - eind november [9]
Oogst van midden december tot eind februari [10]
Samenvattend
De teeltgegevens zijn all over the place. Afgaand op alle input lijkt dit mij het meest logische:
- Zaaien: half april tot begin september
- Oogsten: Voor de bloei, van december t/m april
Logboek
Keuken
De jonge bladeren worden gekookt als spinazie of worden fijngehakt aan salades toegevoegd. De oudere bladeren worden gebruikt als een kruid, maar zijn erg sterk van smaak. Daarom worden ze eerst even gekookt om de sterkte eraf te halen. De bladeren zijn het hele jaar te verzamelen. Jonge bloemstengels kunnen voordat de bloemen uit zijn gekomen worden verzameld. [6]
Referenties
- ↑ 1,0 1,1 Permacultuur Nederland - Winterkers
- ↑ Wikipedia - Gewoon barbarakruid
- ↑ Wilde Wilde planten in Nederland en België - Gewoon barbarakruid
- ↑ Tremele.nl - Gewoon barbarakruid
- ↑ 5,0 5,1 5,2 Barbarakruid - Waterwereld
- ↑ 6,0 6,1 6,2 Wildpluk Wiki - Gewoon barbarakruid
- ↑ 7,0 7,1 AnneTannes tuin - Barbarakruid - Barbarea vulgaris
- ↑ Cruydthoek wilde bloemenzaden - Barbarea vulgaris - Gewoon barbarakruid
- ↑ 9,0 9,1 Vlaams zaadhuis - Winterkers of barbarakruid
- ↑ 10,0 10,1 Winterkers - Mijntuin.org