Naar inhoud springen

Schorseneer

Uit Homestead

Algemeen

De grote schorseneer (Scorzonera hispanica) is een plant uit de composietenfamilie (Asteraceae). De plant wordt toegepast als groente die voor de Tweede Wereldoorlog vrij algemeen gegeten werd maar na de oorlog in diskrediet is geraakt, mogelijk door zijn bewerkelijkheid. Bij het schillen van de langwerpige, donkere wortels komt namelijk een kleverig melksap vrij. Dit feit heeft de groente de bijnaam "keukenmeidenverdriet" of "huisvrouwenleed" opgeleverd. Bijnamen die ook aan de verwante paarse morgenster (Tragopogon porrifolius) of haverwortel worden gegeven. Andere bijnamen zijn: winterasperge (of armeluisasperge) en winterstaaf. Schorseneren zijn een typische wintergroente, met de grootste aanvoer in februari. [1]

Logboek

2014

  • 16 april - Wisseltuin veld 6 een rij ingezaaid (25cm). Redelijk wat zaad gebruikt.
  • mei/juni - Was niet overal goed opgekomen, opnieuw ingezaaid.
  • Begin juni - uitgedund op 10cm.

2015

2016

  • Midden mrt - Schorseneer (Duplex) in 2B gezaaid. Had maar zaad voor 2 rijtjes, rest in april, ander soort.
  • Begin apr - Schorseneer (2e batch: VRN Enorma) gezaaid in 2B. Nu in totaal 2m.
  • 16 mei - Wat schorseneer bijgezaaid in de lege plekken in 2B.

2017

Teelt

Zaaien

Schorseneren worden op zandgrond ter plaatse gezaaid tussen maart en half april. Bij te vroeg zaaien kunnen de planten gaan bloeien, maar de wortels blijven wel eetbaar. De afstand tussen de rijen is 25-30 cm en in de rij 5-6 cm. [1]

Half april - half mei. Plantafstand: 5 cm in de rij op 1-2 cm diepte (uitdunnen op 10 cm); 30 cm tussen de rijen. [2]

Oogsten

De oogst begint vanaf begin september. De wortels zijn winterhard en kunnen de gehele winter, zolang de grond niet bevroren is, geoogst worden. De wortels kunnen tot 60 cm lang worden. Voor de oogst met de hand wordt er met een ploeg langs de wortels een diepe sleuf gegraven, waarna ze uit de grond gehaald kunnen worden. [1]

Oktober tot maart. Steek diep langs de schorseneren een greppel(tje) om ze voorzichtig uit de grond te halen. De wortels kunnen diep vastzitten (>30 cm) en u bent dan niet de eerste die afgebroken schorseneren oogst. [2]

Zaadteelt

De schorseneer behoort tot de composietenfamilie en is een tweejarige plant. In het eerste jaar wordt er een bladrozet en een vlezige penwortel gevormd. De plant bloeit in het tweede jaar na zaaien met citroengele bloemen. [1] Laat voor zaad dus een aantal planten staan zodat ze in het tweede jaar kunnen bloeien!

Bewaar enkele wortels en plant ze apart op 40 - 50 cm van elkaar. De plant wordt tot 120 hoog. Hou daar rekening mee. In juni en juli bloeit de schorseneer geel. De bloemen openen bij zonsopgang en sluiten rond de middag. Zelf- en kruisbestuiving komen voor. De gepluisde zaden rijpen ongelijkmatig, dus u moet regelmatig oogsten. Omdat de schorseneer een vaste plant is, kunt u er ook de volgende jaren van oogsten! [2]

Kalender

  • Zaaien: Half april - half mei. Idealiter begin mei.
  • Oogsten: Oktober tot in maart
  • Zaad oogsten: juni en juli

Bewaren

Op een koele, ietwat vochtige plek kunnen ze een maand of vier worden bewaard. Of in kisten met wat zand in de kelder. Maar het beste blijft toch wel gewoon de grond, buiten. [2]

Referenties