Framboos
Algemeen
De framboos (Rubus idaeus) is een plant uit de rozenfamilie. De soort behoort evenals de gewone braam (Rubus fruticosus) tot het geslacht Rubus. Tot dit geslacht behoren meer dan zeshonderd soorten. De framboos is een in heel Europa van nature voorkomende plant, die op open plaatsen in het bos en langs bosranden voorkomt en is als voedsel al sinds de vroegste tijden in gebruik. De teelt gaat terug tot de Middeleeuwen. De plant is een heester waarvan de stengels tot 2 meter lang kunnen worden. Elk jaar worden nieuwe stengels uit wortelopslag gevormd. Bij de zomerframboos dragen alleen de tweejarige stengels vrucht, waarna deze afsterven. Bij de herfstframboos dragen daarentegen de toppen van de eenjarige scheuten de vruchten. De framboos bestaat uit vele vruchtjes en is een verzamelsteenvrucht. In tegenstelling tot de braam laat de framboos makkelijk los van de bloembodem. De meeste rassen dragen rode vruchten. Er zijn echter ook enkele rassen met gele vruchten. [1]
Frambozen zijn in te delen in twee types: zomer- en herfstframbozen. Zomerframbozen bloeien op de stengels van het afgelopen jaar, herfstframbozen bloeien op scheuten die in het voorjaar zijn opgekomen. [2]
Frambozen kunnen worden ingedeeld aan de hand van de tijd waarin ze rijp worden. De zomerframboos is rijp in juni - juli. De herfstframboos rijpt vanaf augustus tot aan de eerste nachtvorst. Zelf kies ik voor een zomerframboos, omdat die lekker kan genieten van de zomerzon. De zomerframboos heeft een cyclus van twee jaar. [3]
Teelt
Door verschillende teeltmethoden toe te passen kan de oogst over een lange periode, van eind april tot eind december, gespreid worden. [1]
Zomerframbozen
Door de zomerframbozen in een plastic tunnel te telen is de oogst met ongeveer een maand te vervroegen. Frambozen kunnen ook onder glas geteeld worden, zowel in potten als in de grond. Door de kas te verwarmen kan de oogst nog eens met een maand vervroegd worden. Normale buitenteelt. Direct na de oogst worden de afgedragen stengels verwijderd. In het vroege voorjaar worden de nieuwe stengels aangebonden. Voor de buitenteelt worden 8-10 stengels per meter aangehouden, de rest van de stengels wordt weggesnoeid. [1]
Herfstframbozen
Om een goede oogst in het najaar te krijgen worden in de winter alle scheuten weggesnoeid. Door herfstframbozen in een verwarmde kas te telen kan de oogst tot eind december plaatsvinden. Bij de doorteelt worden in de winter alleen de afgedragen toppen verwijderd. In het voorjaar wordt dan van de onderste ogen geoogst. [1]
Snoeien
- Knip in de lente alle stengels die gedurende de winter dood zijn gegaan met een grote tuinschaar op grondhoogte en knip daarna de resterende stengels op borsthoogte. [4]
- Knip alle stengels die dat jaar vruchten hebben voortgebracht, op bodemhoogte. Het is gemakkelijk te zeggen: als je jouw snoeiwerk vlak achter de oogst doet, zal je de restanten zien van de trossen waar de frambozen zijn verwijderd. Als je wacht tot de herfst, kijk dan uit naar donkerdere stengels met gepelde schors. [4]
- Trek alle stengels die zwak of ziek uitzien uit, zodra je ze ziet, op welk moment van het jaar dan ook. [4]
- Trek nieuwe stengels uit, aangezien er ongeveer zes duim moet overblijven tussen alle stengels. [4]
- Trek alle uitlopers (nieuwe stengels die uit de wortels opschieten) onmiddellijk uit. Elke framboos zal overnemen als je hem een halve kans geeft. [4]
Stekken
Frambozen zijn gemakkelijk te vermeerderen d.m.v. van worteluitlopers. In het voorjaar komen de scheuten rondom de struik te voorschijn en is het eenvoudig om een stek met wortels uit te steken. [2]
Kalender
- Oogsten blad (voor thee) van maart maart t/m mei
- Oogsten vruchten van juni t/m november
- Stekken in het voorjaar
- Snoeien alleen de takken die vrucht hebben gedragen na de oogst
Logboek
- 22 februari 2014 - Frambozen gesnoeid. Het is dan wel niet het beste moment in het jaar, maar beter laat dan nooit. Al het hout waarvan ik kon zien dat het vrucht heeft gedragen heb ik weggeknipt tot vlak boven de grond.