Naar inhoud springen

Daslook

Uit Homestead

Algemeen

De daslook (Allium ursinum) is een plant uit de lookfamilie (Alliaceae). Het is een vrij zeldzame soort in België en Nederland. De soort is in Nederland wettelijk beschermd. [1]

Daslook (Allium ursinum) behoort tot de lelieachtigen (Liliaceae). vanaf half maart komt dit gewas op. De jonge blaadjes zijn heerlijk in gerechten en hebben de geur en smaak van een combinatie van bieslook/knoflook. De bloemen kunnen in de keuken gebruikt worden en zeker ter decoratie van gerechten. Vooral in sla, maar ook even meestoven in gerechten. Theetje met daslook en je valt zowaar af. In april -mei bloeit dit bolgewas met grote schermen zuiver witte bloemen. De bloemen staan op lange min of meer driehoekige stengels. De zes meeldraden en driedelige stamper zijn omgeven door zes breed ovale lintbloemen. Meeldraden zijn aan het begin van de bloei felwit gekleurd en lijken op de kop van een lucifer. Bij het vrijkomen van het stuifmeel worden ze lichtgeel. De zaden zijn bruinzwart. Na de bloei verdwijnt de plant weer onder de grond om het volgende jaar weer op te komen. [2]

De bladeren kunnen rauw of gekookt worden gegeten en zijn vaak al vanaf eind januari te vinden. De bladeren moeten voor de bloei worden verzameld en kunnen fijngehakt in salades en in soepen worden gebruikt. De bloemen kunnen rauw of gekookt worden gegeten. Ze zijn vaak sterker van smaak dan de bladeren en kunnen in kleine hoeveelheden aan een salade worden toegevoegd. De bloemhoofden kunnen nog worden gegeten als de zaaddozen zich gaan vormen. Als de zaden rijpen wordt de smaak nog sterker. Bij het verzamelen van de bladeren bestaat het gevaar van verwisseling met bladen van andere planten, zoals lelietje-van-dalen, gevlekte aronskelk en herfsttijloos die giftig zijn. Jaarlijks vallen er slachtoffers door deze verwisseling. [3]

Daslook geeft frisse voorjaarsbloemetjes, het is één van de eerste eetbare plantjes die in april al tevoorschijn komt. Het goed te kweken in je tuin of in een grote pot of bak. Daslook houdt van een vochtige, beschaduwde en beschutte standplaats. Op de juiste plaats, en mits een jaarlijkse kalkbemesting, zullen zij zich snel vermeerderen. [4]

Bloeit van eind april tot begin juli. [2]

Niet verwarren met lelietje van dalen!

Al vroeg in mei kan men het blad oogsten en in sla gebruiken. Het blad kan men gebruiken als spinazie en zodra het blad verwelkt is kan men de knolletjes, die lijken op knoflook teentjes, gebruiken in salades. Na de de zomer kan men de bol voor hetzelfde doel gebruiken. Verder wordt het medicinaal gebruikt voor reiniging van maag en darmen. Ook heeft het een bloeddruk verlagende werking. [5]

Teelt

Standplaats

Daslook prefereert een plaatsje in de halfschaduw op een voldoende vochtige en kalkrijke grond die humusrijk is. [6]

Zaaien

Dit is een koudekiemer. Dit zijn soorten die een periode van kou nodig hebben om te kunnen kiemen met meestal vooraf een periode van warmte. Veelal zijn dit zaden die al vroeg in het jaar afrijpen en in of op de grond vallen. Om te voorkomen dat de zaden als kwetsbare zaailingen de winter in gaan, zullen ze niet eerder kiemen dan in het volgende voorjaar. De zaden moeten eerst vocht op kunnen nemen in een warme periode (2 tot 5 weken). Waarna een periode van kou (temperaturen +5 tot -5) de kiemrust doorbreekt. Hoe lang zo'n periode moet zijn is per soort verschillend. Temperaturen lager dan -5 verlengen de periode omdat dan het proces stil komt te staan. De natuurlijke winteromstandigheden zijn meestal het meest effectief voor het doorbreken van de kiemrustperiode. [7]

Uitzaaien op het natuurlijke moment na de bloei (juli-september) zou prima moeten werken!

Scheuren

  • Vermeerderen kan door na de bloei planten te scheuren of worteldelen af te nemen [6]

Planten

Het beste kan men deze vermeerderen door de knolletjes. In eind mei bloeit de plant met witte bloemetjes en spoedig daarna verwelkt het blad. De uitjes overwinteren in de grond om vroeg in het voorjaar uit te lopen. Mijn systeem is om bij het oogsten direct enkele teentjes terug te zetten. [5]

Plant bollen van daslook op een onderlinge afstand van tien tot vijftien centimeter en op een diepte tussen de vijf en tien centimeter van midden oktober tot eind november [2]

Oogsten

  • Pluk blaadjes en bloemen van midden mei tot midden juni. [2]
  • Oogst en gebruik blad & bloemen : april tot eind mei. [4]
  • Oogst knolletjes: juli t/m augustus. [4]
  • De bladeren zijn zowel rauw als gekookt eetbaar, net als de bloemen, mits gebruikt met mate. Net als bij andere uien zijn de knolletjes eetbaar. Ze hebben een sterke looksmaak en zijn bijna het hele jaar oogstbaar. [7]
  • De bolletjes in de grond zijn het lekkerste in het najaar. Niet alles opgraven, anders heb je volgend jaar geen planten. Daslook 3 oogsten per jaar: voorjaar blad, daarna de bloemen en de bolletjes in het najaar, helemaal permacultuur. [8]
  • Bladeren en bloemhoofden: maart-juni [3]
  • Bollen: Hele jaar door, maar in voorjaar beter de bladeren oogsten[3]

Kalender

  • Zaaien: juli-september
  • Scheuren: na de bloei in juli
  • Oogsten blad en bloem: maart-juni
  • Oogsten bolletjes: hele jaar

Bewaren

  • Werkzame stoffen gaan verloren door drogen. [4]

Thuis

  • 13 nov 2013 - Binnen gezaaid voor twee weken warme periode, dan naar buiten om te overwinteren en in het voorjaar te kiemen. 3-5 zaden per potje, afhankelijk van de grootte.
  • 15 feb 2014 - 15 februari - De daslook die in de achtertuin opkwam verplaatst naar het achterste bed in de volkstuin. Zaaisels van 13 nov zijn nog niet gekiemd

Keuken

Daslook wordt gebruikt als keukenkruid (blad,bloemen en knolletjes), in de eerste plaats in soepen, salades en aardappelgerechten (versnipperen, niet meekoken) Kaas en kwark krijgen met daslook een specifieke, pikante smaak. [4]

Referenties