Paarse dovenetel: verschil tussen versies
Geen bewerkingssamenvatting |
|||
| (2 tussenliggende versies door dezelfde gebruiker niet weergegeven) | |||
| Regel 3: | Regel 3: | ||
De paarse dovenetel ('''Lamium purpureum''') is een kleine, in West-Europa algemeen voorkomende dovenetel. In het Frans heet de soort Epervière Piloselle. De paarse dovenetel is een 10-30 cm hoge, een- of tweejarige plant die opvalt door de kleine, 1-2 cm grote roze tot paarse bloemetjes. Ook de bovenste delen van de duidelijk vierkantige stengel kan paars kleuren. De plant kan bloeien vanaf februari tot en met november. De lichtgroene bladeren zijn ongeveer driehoekig van vorm en staan in paren kruisgewijs tegenover elkaar. De bladeren zijn behaard. Sommige bloemen blijven gesloten, er is dan sprake van zelfbestuiving. De soort groeit op voedselrijke grond van wegbermen, dijken, akkers, tuinen en stortplaatsen met een voorkeur voor enigszins beschaduwde plaatsen en een vochtige grond. | De paarse dovenetel ('''Lamium purpureum''') is een kleine, in West-Europa algemeen voorkomende dovenetel. In het Frans heet de soort Epervière Piloselle. De paarse dovenetel is een 10-30 cm hoge, een- of tweejarige plant die opvalt door de kleine, 1-2 cm grote roze tot paarse bloemetjes. Ook de bovenste delen van de duidelijk vierkantige stengel kan paars kleuren. De plant kan bloeien vanaf februari tot en met november. De lichtgroene bladeren zijn ongeveer driehoekig van vorm en staan in paren kruisgewijs tegenover elkaar. De bladeren zijn behaard. Sommige bloemen blijven gesloten, er is dan sprake van zelfbestuiving. De soort groeit op voedselrijke grond van wegbermen, dijken, akkers, tuinen en stortplaatsen met een voorkeur voor enigszins beschaduwde plaatsen en een vochtige grond. | ||
De plant vormt vaak dicht opeengedrongen groepen waar elke ander vegetatie wordt uitgesloten. De nectar is in trek bij de honingbij en bij hommels, zeker begin maart, wanneer de eerste hommel-koninginnen naar buiten komen en zelf een nest gaan zoeken. De zaden worden onder andere door mieren verspreid. <ref name="wikipedia">[http://nl.wikipedia.org/wiki/Paarse_dovenetel Paarse dovenetel - Wikipedia]</ref> | De plant vormt vaak dicht opeengedrongen groepen waar elke ander vegetatie wordt uitgesloten. De nectar is in trek bij de honingbij en bij hommels, zeker begin maart, wanneer de eerste hommel-koninginnen naar buiten komen en zelf een nest gaan zoeken. De zaden worden onder andere door mieren verspreid. <ref name="wikipedia">[http://nl.wikipedia.org/wiki/Paarse_dovenetel Paarse dovenetel - Wikipedia]</ref> | ||
Een donzige, eenjarige plant, 10-40 cm hoog. Bladeren: in paren, hartvormig, getand en puntig. Bloemen: rosepaars in kransen, kan in zachte weersomstandigheden het hele jaar bloeien. <ref name="permacultuurnederland"/> | |||
* ''Afmeting'': 10 tot 30 cm. <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Levensduur'': Eenjarig. Therofyt (geen winterknoppen). <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Bloeimaanden'': Maart, april, mei, juni, juli, augustus, september en oktober. <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Bladeren'': De bladeren zijn behaard en regelmatig gekarteld. De hogere stengelbladeren (de onderste schutbladen niet meegerekend) zijn langer dan breed. Ze zijn eirond of ruitvormig. De bovenste bladeren zijn paars aangelopen. <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Bloemen'': Tweeslachtig (een bloem met zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtsorganen). De bloemen zijn 1 tot 2 cm lang en lichtpaars van kleur. De kroonbuis is recht en heeft van binnen geen haarring. De zijslippen hebben een draadvormig tandje. De kelk is 5 tot 7 mm lang. De tanden zijn meestal ongeveer even lang als de buis. Het stuifmeel is oranje. <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Vruchten'': Een splitvrucht. De kelktanden staan af als de vruchten rijp zijn. De zaden zijn langlevend (> 5 jaar). Tweezaadlobbig (kiemend met twee kiemblaadjes). <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Bodem'': Zonnige, soms half beschaduwde, open plaatsen (pioniervegetatie) op matig droge tot meestal vochtige, voedselrijke tot zeer voedselrijke grond (alle grondsoorten). <ref name="wilde-planten"/> | |||
* ''Groeiplaatsen'': Akkers, tuinen, moestuinen, puin, plantsoenen, bloembakken, dijken, bermen, grasland (grasvelden, nieuwe gazons en kaal getrapte delen van weiland), heggen, struwelen, hakhout, zeeduinen (duinstruweel), langs spoorwegen, aan de voet van muren en in de voegen van bestrating. <ref name="wilde-planten">[http://wilde-planten.nl/paarse%20dovenetel.htm Paarse dovenetel - Wilde planten in Nederland en België]</ref> | |||
== Teelt en oogst == | == Teelt en oogst == | ||
* Oogst maart - oktober <ref name=" | De beste pluktijd is wanneer de bloemen uitgekomen zijn en de bladeren hun maximale grootte hebben bereikt, zonder te verdorren. <ref name="permacultuurnederland"/> | ||
* Oogst maart - oktober <ref name="permacultuurnederland">[http://www.permacultuurnederland.org/planten.php?zoek&laag&functieSER=Z24%3D&pid=158&page=22 Paarse dovenetel - Permacultuur Nederland]</ref> | |||
== Keuken == | == Keuken == | ||
De jonge scheuten en bladeren kunnen gekookt (10 minuten) gegeten worden. <ref name="permacultuurnederland"/> | |||
== Logboek == | == Logboek == | ||
* 1 maart 2014 - Al op verschillende plaatsen in bloei gezien. Zachte winter. | |||
== Referenties == | == Referenties == | ||
Huidige versie van 1 mrt 2014 19:39
Algemeen
De paarse dovenetel (Lamium purpureum) is een kleine, in West-Europa algemeen voorkomende dovenetel. In het Frans heet de soort Epervière Piloselle. De paarse dovenetel is een 10-30 cm hoge, een- of tweejarige plant die opvalt door de kleine, 1-2 cm grote roze tot paarse bloemetjes. Ook de bovenste delen van de duidelijk vierkantige stengel kan paars kleuren. De plant kan bloeien vanaf februari tot en met november. De lichtgroene bladeren zijn ongeveer driehoekig van vorm en staan in paren kruisgewijs tegenover elkaar. De bladeren zijn behaard. Sommige bloemen blijven gesloten, er is dan sprake van zelfbestuiving. De soort groeit op voedselrijke grond van wegbermen, dijken, akkers, tuinen en stortplaatsen met een voorkeur voor enigszins beschaduwde plaatsen en een vochtige grond. De plant vormt vaak dicht opeengedrongen groepen waar elke ander vegetatie wordt uitgesloten. De nectar is in trek bij de honingbij en bij hommels, zeker begin maart, wanneer de eerste hommel-koninginnen naar buiten komen en zelf een nest gaan zoeken. De zaden worden onder andere door mieren verspreid. [1]
Een donzige, eenjarige plant, 10-40 cm hoog. Bladeren: in paren, hartvormig, getand en puntig. Bloemen: rosepaars in kransen, kan in zachte weersomstandigheden het hele jaar bloeien. [2]
- Afmeting: 10 tot 30 cm. [3]
- Levensduur: Eenjarig. Therofyt (geen winterknoppen). [3]
- Bloeimaanden: Maart, april, mei, juni, juli, augustus, september en oktober. [3]
- Bladeren: De bladeren zijn behaard en regelmatig gekarteld. De hogere stengelbladeren (de onderste schutbladen niet meegerekend) zijn langer dan breed. Ze zijn eirond of ruitvormig. De bovenste bladeren zijn paars aangelopen. [3]
- Bloemen: Tweeslachtig (een bloem met zowel mannelijke als vrouwelijke geslachtsorganen). De bloemen zijn 1 tot 2 cm lang en lichtpaars van kleur. De kroonbuis is recht en heeft van binnen geen haarring. De zijslippen hebben een draadvormig tandje. De kelk is 5 tot 7 mm lang. De tanden zijn meestal ongeveer even lang als de buis. Het stuifmeel is oranje. [3]
- Vruchten: Een splitvrucht. De kelktanden staan af als de vruchten rijp zijn. De zaden zijn langlevend (> 5 jaar). Tweezaadlobbig (kiemend met twee kiemblaadjes). [3]
- Bodem: Zonnige, soms half beschaduwde, open plaatsen (pioniervegetatie) op matig droge tot meestal vochtige, voedselrijke tot zeer voedselrijke grond (alle grondsoorten). [3]
- Groeiplaatsen: Akkers, tuinen, moestuinen, puin, plantsoenen, bloembakken, dijken, bermen, grasland (grasvelden, nieuwe gazons en kaal getrapte delen van weiland), heggen, struwelen, hakhout, zeeduinen (duinstruweel), langs spoorwegen, aan de voet van muren en in de voegen van bestrating. [3]
Teelt en oogst
De beste pluktijd is wanneer de bloemen uitgekomen zijn en de bladeren hun maximale grootte hebben bereikt, zonder te verdorren. [2]
- Oogst maart - oktober [2]
Keuken
De jonge scheuten en bladeren kunnen gekookt (10 minuten) gegeten worden. [2]
Logboek
- 1 maart 2014 - Al op verschillende plaatsen in bloei gezien. Zachte winter.