Tuinboon: verschil tussen versies
| (13 tussenliggende versies door dezelfde gebruiker niet weergegeven) | |||
| Regel 2: | Regel 2: | ||
== Logboek == | == Logboek == | ||
===2026=== | |||
* 8 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] (Bfeb-Emrt) voorgezaaid in de kas. 65 planten nodig, 75 potjes gezaaid met 2 zaden per potje. | |||
* 11 apr - [[Tuinboon|Tuinbonen]] uitgeplant 2A [0m-3m]. Planten in gekruisd patroon. Vijf rijen in de lengte met 24cm tussenruimte. 22cm tussen de planten binnen de rij. Rijen laten verspringen. Zie [[Tuinboon]]. 75 potjes was te veel. Nog wel even tellen hoeveel planten er teveel waren. Volgend jaar minder potjes zaaien, of per twee planten uitpoten, maar dan wel de plantafstand aanpassen. | |||
===2025=== | |||
* 11 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] (Bfeb-Emrt) voorgezaaid in de Kas. 65 planten nodig, 75 potjes gezaaid met 2 zaden per potje. | |||
* 9 mei - [[Tuinboon|Tuinbonen]] uitgeplant. Had niet voldoende planten, dus wat ruimer geplant dan gewoonlijk. | |||
=== 2024 === | |||
* Begin mrt - [[Tuinboon|Tuinbonen]] voorgezaaid in de kas: 65 planten nodig, 70-75 potjes gezaaid. | |||
* Begin mei - [[Tuinboon|Tuinbonen]] uitgeplant. | |||
=== 2023 === | |||
* 4 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] (Bfeb-Emrt) voorzaaien in de Kas. 65 planten nodig, 70 potjes gezaaid. | |||
* 8 april - [[Tuinboon|Tuinbonen]] uitgeplant | |||
=== 2022 === | |||
* 6 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon Tuinboon 'De Monica']] 100 stuks laten voorweken. 65 planten nodig, 75 potjes zaaien. | |||
* 26 mrt - [[Tuinboon]] uitgeplant 4A (63 stuks) | |||
===2021=== | ===2021=== | ||
* 18 feb - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] laten voorweken. 65 planten nodig. 98 zaden in de week gezet, waarvan een paar met barst in de schil. Vanwege de vorst doorgeschoven van begin februari. | * 18 feb - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] laten voorweken. 65 planten nodig. 98 zaden in de week gezet, waarvan een paar met barst in de schil. Vanwege de vorst doorgeschoven van begin februari. | ||
* 19 feb - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] voorgezaaid in de kas in de kas (Bfeb-Emrt). 65 planten nodig. 98 zaden verdeeld over 73 potjes. | * 19 feb - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] voorgezaaid in de kas in de kas (Bfeb-Emrt). 65 planten nodig. 98 zaden verdeeld over 73 potjes. | ||
* [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] uitgeplant in 3A [0m-3m]. Rijen in de lengte van het bed met 22cm tussen de planten binnen de rij. Vijf rijen met 24cm tussenruimte. Rijen laten verspringen. Hetzelfde als voorgaande jaren, maar dan over een langer stuk. 65 planten uitgeplant, 6 stuks over, die staan nu als reserve in de kas. | * 21 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] uitgeplant in 3A [0m-3m]. Rijen in de lengte van het bed met 22cm tussen de planten binnen de rij. Vijf rijen met 24cm tussenruimte. Rijen laten verspringen. Hetzelfde als voorgaande jaren, maar dan over een langer stuk. 65 planten uitgeplant, 6 stuks over, die staan nu als reserve in de kas. | ||
* 25 april - [[Tuinboon|Tuinbonen]] die over waren in de bostuin uitgeplant. | |||
===2020=== | ===2020=== | ||
* 1 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] 80 stuks voorgeweekt en in de kas gezaaid. (43 stuks nodig). | * 1 mrt - [[Tuinboon|Tuinboon 'De Monica']] 80 stuks voorgeweekt en in de kas gezaaid. (43 stuks nodig). | ||
Huidige versie van 13 apr 2026 07:12
Logboek
2026
- 8 mrt - Tuinboon 'De Monica' (Bfeb-Emrt) voorgezaaid in de kas. 65 planten nodig, 75 potjes gezaaid met 2 zaden per potje.
- 11 apr - Tuinbonen uitgeplant 2A [0m-3m]. Planten in gekruisd patroon. Vijf rijen in de lengte met 24cm tussenruimte. 22cm tussen de planten binnen de rij. Rijen laten verspringen. Zie Tuinboon. 75 potjes was te veel. Nog wel even tellen hoeveel planten er teveel waren. Volgend jaar minder potjes zaaien, of per twee planten uitpoten, maar dan wel de plantafstand aanpassen.
2025
- 11 mrt - Tuinboon 'De Monica' (Bfeb-Emrt) voorgezaaid in de Kas. 65 planten nodig, 75 potjes gezaaid met 2 zaden per potje.
- 9 mei - Tuinbonen uitgeplant. Had niet voldoende planten, dus wat ruimer geplant dan gewoonlijk.
2024
- Begin mrt - Tuinbonen voorgezaaid in de kas: 65 planten nodig, 70-75 potjes gezaaid.
- Begin mei - Tuinbonen uitgeplant.
2023
- 4 mrt - Tuinboon 'De Monica' (Bfeb-Emrt) voorzaaien in de Kas. 65 planten nodig, 70 potjes gezaaid.
- 8 april - Tuinbonen uitgeplant
2022
- 6 mrt - Tuinboon Tuinboon 'De Monica' 100 stuks laten voorweken. 65 planten nodig, 75 potjes zaaien.
- 26 mrt - Tuinboon uitgeplant 4A (63 stuks)
2021
- 18 feb - Tuinboon 'De Monica' laten voorweken. 65 planten nodig. 98 zaden in de week gezet, waarvan een paar met barst in de schil. Vanwege de vorst doorgeschoven van begin februari.
- 19 feb - Tuinboon 'De Monica' voorgezaaid in de kas in de kas (Bfeb-Emrt). 65 planten nodig. 98 zaden verdeeld over 73 potjes.
- 21 mrt - Tuinboon 'De Monica' uitgeplant in 3A [0m-3m]. Rijen in de lengte van het bed met 22cm tussen de planten binnen de rij. Vijf rijen met 24cm tussenruimte. Rijen laten verspringen. Hetzelfde als voorgaande jaren, maar dan over een langer stuk. 65 planten uitgeplant, 6 stuks over, die staan nu als reserve in de kas.
- 25 april - Tuinbonen die over waren in de bostuin uitgeplant.
2020
- 1 mrt - Tuinboon 'De Monica' 80 stuks voorgeweekt en in de kas gezaaid. (43 stuks nodig).
- 10 apr - Tuinbonen ‘De Monica’ uitgeplant in 2A.
2019
- 29 jan - Tuinboon 'De Monica' en 'Aguadulce' laten voorweken. 30X Aguadulce en 40X De Monica. Zaaien: 26X Aguadulce en 39X De Monica (43 stuks nodig: 17 Aguadulce en 26 De Monica).

- 1 feb - Tuinboon 'De Monica' en 'Aguadulce' thuis in losse potjes voorgezaaid. 26X Aguadulce en 39X De Monica. (43 stuks nodig: 17 Aguadulce en 26 De Monica). De Monica kiemde sneller of beter dan Aguzdulce bij het voorweken. We planten straks 2 rijen Aguadulce en 3 rijen De Monica volgens plantplan.
- 6-8 feb - Alle tuinbonen in de kas gezet. Geen vorst in de komende 2 weken voorspeld.
- 3 mrt - Tuinbonen uitgeplant in 1A volgens plantschema op tuinboon-pagina. 2 rijen aan de kant van Remco & Vera (17 stuks) Aguadulce; en 3 rijen (26 stuks) De Monica aan de andere kant.
- 11 apr - Tuinbonen 'Aguadulce' en en 'De Monica' die over waren in de bostuin uitgeplant
- Oogst: begin juni
2018
- 11 feb - Tuinboon ‘de Monica’ voorweken op een bord. 60 stuks (43 stuks nodig).
- 14 feb - Tuinboon ‘de Monica’ in potjes geplant. De eerste waren gekiemd. 1 plant per potje. Kan naar de kas als er geen strenge vorst op korte termijn wordt verwacht.
- 4 mrt - Tuinbonen naar de kas verplaatst
- 10 mrt - Tuinbonen uitgeplant in 6A.
- 14 mrt - Vorstbescherming want het gaat -7 worden: Vliesdoek over de Tuinboon.
- 5 mei - Tuinboon uit de kas in de bostuin geplant om ruimte te maken voor de tomaten
- Oogst: begin mei (kas), midden mei (kas), eind mei, begin juni, midden juni
2017
- 8 feb Tuinbonen ('de Monica') binnen in de week gelegd (60 zaden)
- 11/12/13 feb Tuinbonen ('de Monica') na kieming in potjes gedaan (54 zaden) en in de kas gezet.
- 21 mrt - Tuinbonen Tuinbonen uit de kas uitgeplant. Rijen in de lengte van het bed met 22cm tussen de planten. Vijf rijen met 24cm tussenruimte. Rijen laten verspringen. Dus 3 rijen van 9 en 2 rijen van 8 planten.
- 16/17 apr - Tuinboon achter oerprei geplant
- 28 apr - Tuinbonen uit de kas buiten in de bostuin zetten. Kunnen prima bij de andere. Planten kan op een afstand van 20cm.
- okt - Thuis Tuinboon 'Aguadulce à très longue coss' voorgezaaid in potje voor de kasteelt. 46 stuks.
- nov - Tuinboon 'Aguadulce à très longue coss' in de kas uitgeplant
- Oogst: Midden mei, Eind mei, Juni
2016
- Eind jan - Tuinbonen voorgezaaid. 22 potjes, 2 zaden per potje. In koudebak gezet
- Begin feb - Tuinboon (rode van Philip Gortemaker) voorgezaaid onder glas. Slechte kwaliteit zaad. Moest helft weggooien wegens kevergaatjes.
- Begin apr - Tuinbonen uitgeplant in de bostuin langs het eendenhekje
- 16 okt - Tuinboon (Aguadulce) voorgezaaid voor de kas
2015
- Begin mrt Tuinboon Express Eleonora voorgezaaid in potjes in koudebak. 10 stuks.
- Midden apr Tuinboon Express Eleonara uitgeplant bij de paardenboon in Permaveld 9. Net er overheen.
2014
- 12 maart - Voorgezaaid in WC-rolletjes, koudebak op het dak.
- 6 april - 6 plantjes paardenboon uitgeplant. Ik heb er dille tussen gezaaid. Dit zou helpen tegen de zwarte bonenluis.
- begin nov - Weeuwenteelt paardenbonen ingezaaid in permaveld 9. Het weer is zacht, dus een beetje te laat moet kunnen.
Algemeen
De tuinboon of labboon (Vicia faba) is een plant die behoort tot de vlinderbloemenfamilie (Leguminosae of Fabaceae) en de onderfamilie Papilionoideae respectievelijk Faboideae daarvan. Ook de veldboon, paardenboon, molleboon en wierboon (Vicia faba subsp. equina Perj.), duivenboon (Vicia faba subsp. minor) en waalse boon (Vicia faba subsp. major Harz; waartoe ook de tuinboon behoort) behoren tot dezelfde soort en worden als veevoer geteeld. Een molleboon staat in Nederland bekend als een typisch Groningse lekkernij
Tuinbonen worden al zeer lang verbouwd en werden al in 6000 v.Chr. in het Middellands Zeegebied gegeten. De zaden waren toen echter nog vrij klein en zijn voor het eerst gevonden bij archeologische opgravingen bij Nazareth in Israël. In Europa wordt al voor 1492 melding gemaakt van de tuinboon. In Nederland wordt traditioneel de tuinboon met bonenkruid gegeten. [1]
Tuinbonen kunnen veel vorst verdragen. [1]
Rassen
De tuinboonrassen voor menselijke consumptie kunnen in twee groepen worden ingedeeld:
- Rassen die na koken bruin worden en de typische enigszins bittere tuinboonsmaak bezitten. Deze rassen zijn bontbloeiend en worden voor de verse consumptie geteeld. De navel van het zaad is of geel of wit. Bij de rassen met een witte navel worden twee typen onderscheiden: het Witkiem- en het Express-type. Het Witkiemtype is vroeg en geeft peulen met grote zaden. De planten worden 110-130 cm hoog en de peulen 16-20 cm lang met vier of vijf zaden per peul. De zaden zijn grijswit met witte navel. Het Express-type is wat later en geeft een fijnere peul. De planten worden 80-100 cm hoog en de peulen 14-16 cm lang met vier of vijf kleine zaden per peul. De zaden zijn grijswit met witte navel. [1]
- Rassen die na koken blank of groen blijven en de typische enigszins bittere tuinboonsmaak missen. Deze rassen zijn witbloeiend en worden voor de verwerkende industrie geteeld. Ze hebben echter een harde schil, waardoor ze voor diepvriezen ongeschikt zijn. Bij conservering in glas blijft de opgiet bij deze rassen helder. Bruinkokende rassen geven een troebele opgiet. [1]
Rassen met zwarte navel, in dialecten soms boerentenen genoemd (omdat de vorm van een tuinboon op een teen lijkt en de zwarte navel op een vuile nagel), zijn in Nederland nauwelijks nog in de handel. Een voorbeeld is het ras 'Leidse lange hangers'. Ze behoren ook tot het bruinkokend type. [1]
Teelt en oogst
Net als erwten, peulen en kapucijners willen tuinbonen een koude vroege lente; zo vroeg mogelijk zaaien dus (ook om dan vroeg genoeg te oogsten, voor de tijd van de zwarte bonenluis begint – haar grootste belager). De 3 manieren om tuinbonen te telen:
- Vanaf half januari voorzaaien onder glas en dan in februari-maart buiten uitplanten[2]
- Eind februari buiten ter plaatse zaaien[2]
- Een derde minder bekende mogelijkheid (ooit gezien in het programma Gardener’s World en zelf 1 keer geprobeerd met prima resultaat): zaaien in oktober. De jonge kiemplantjes kunnen aardig wat vorst verdragen en zullen, als het in februari iets warmer wordt, snel verder groeien en een extra vroege oogst geven. Er blijft natuurlijk wel altijd een risico bij strenge vorst, dek dan de plantjes af met bijvoorbeeld vliesdoek. Kies uiteraard een zonnige standplaats en een goed winterhard ras. [2]
De zaaitijd is maart, en zijn weinig gevoelig voor onkruid, omdat ze snel groeien. Wel dient met name bij het bij de jonge plantjes op uitdrogen te worden gelet. Pas een ruime vruchtwisseling toe, dus maar om de 5 jaar op hetzelfde stuk grond in verband met het optreden van fusarium (een bodemschimmel). Oogst kan al voor de zomer, zodat daarna nog een ander gewas kan volgen. Afstand tussen de rijen is twee decimeter [3]
Vroege teelt:
- Zaai: Onder glas zaaien van begin januari t/m begin februari [2]
- Plant: Buiten planten in maart [2]
- Oogst: Begin juni t/m begin juli [2]
Normale teelt:
Zaadwinning
De tuinboon is een zelfbestuiver; om de zaden te oogsten laat je de planten staan en de peulen doorgroeien tot je in augustus de dorre en droge peulen kunt oogsten. Laat de peulen nog een week nadrogen voor je zaden eruit oogst en nadroogt, de zaden zijn wel tot 6 jaar kiemkrachtig (mits koel en donker bewaard).[2]
Keuken
Tuinboontjes eet je dus hoe dan ook bij voorkeur jong! [2]
Wanneer de paardenboon in een wokpan is gebakken smaakt de boon zoet. In Groningen is dit nog lokaal verkrijgbaar. [3]